Video snimci afričke pećine daju informacije o širenju smrtonosnih virusa

Istraživači su snimili 10 vrsta kako jedu ili lešinare slepe miševe u poznatom žarištu Marburg virusa — i zabeležili stotine ljudi koji posećuju lokaciju.

Kad su istraživači u Ugandi prošle godine u jednom nacionalnom parku postavili kamere da bi pratili afričke leoparde (Panthera pardus pardus) i pegave hijene (Crocuta crocuta), nisu ni slutili da će snimiti mnogo više od tih životinja. Nekoliko zamki, postavljenih ispred pećine poznate po koloniji egipatskih voćnih šišmiša (Rousettus aegyptiacus), snimilo je mnoštvo stvorenja koja se hrane ovim krilatim sisarima.

Preporučujemo

Poznato je da su ovi slepi miševi nosioci Marburg virusa, koji se može preneti na ljude i izazvati fatalnu hemoragijsku groznicu, tako da snimak daje uvid u način kako bolest može da se širi, piše Nature.

Naučnici na osnovu forenzičkog istraživanja i drugih studija znaju da slepi miševi mogu preneti viruse na ljude direktno ili preko posredne životinje. Istraživači u Ugandi smatraju da je ovo prvi put da su potencijalne posredne životinje snimljene na poznatom žarištu Marburg virusa, koji pripada istoj porodici kao i Ebola. „Svakako je prvi put da je to zabeleženo u ovako dobro dokumentovanom obliku“, kažu stručnjaci.

Istraživači su snimili 10 vrsta kako se goste slepim miševima u pećini Piton u Nacionalnom parku Kraljica Elizabeta. Videli su plave majmune (Cercopithecus mitis) koji ulaze u pećinu da uhvate slepe miševe, borbu između orla Stephanoaetus coronatus i nilskog varana Varanus niloticus oko dva slepa miša koja je uhvatio orao, kao i leoparda koji stoji skoro uspravno kako bi dohvatio slepe miševe. Ovo je možda prva potvrda da leopardi love žive slepe miševe. Ponekad bi pojeo 30, 40 slepih miševa tokom jedne noći, kažu autori studije.

Opasne posete

Još više zapanjuje činjenica da je snimljeno više od 200 ljudi — turista, saradnika lokalnog instituta za divlje životinje i dece iz školskih grupa — kako prilaze pećini tokom četvoromesečnog perioda snimanja. Samo je jedan posetilac, turista, nosio masku. To se dešavalo uprkos upozorenjima postavljenim oko pećine o Marburg virusu, za koji ne postoji potvrđena terapija ili vakcina.

Kontakt sa pećinama je najveći poznati faktor koji doprinosi zaražavanju ljudi Marburg virusom. Prema jednoj neobjavljenoj analizi, 43% od 21 širenja zaraze Marburg virusom od 1967. godine povezano je sa posetama pećini. Za 29%, kontakt sa pećinom je isključen; ostatak je nepoznatog porekla.

Slepi miševi u pećini Piton su, zapravo, direktno povezani sa izbijanjima zaraze Marburgom. Izbijanje zaraze 2007. godine u rudniku Kitaka, udaljenom 50 kilometara, povezano je sa slepim miševima koji lete u ovu pećinu. Takođe, dvoje turista koji su posetili pećinu 2007. i 2008. godine su se zarazili. Jedan je preminuo. Postoje kontradiktorni izveštaji o tome da li su turisti ušli u pećinu ili samo zavirili. Stručnjaci kažu da su turisti verovatno došli u kontakt sa izmetom ili urinom slepih miševa dok su životinje letele.

Ovi incidenti su 2011. godine podstakli izgradnju delimično ograđene platforme za posmatranje na 30 metara od ulaza u pećinu i postavljanje znakova upozorenja. „Sa turističke tačke gledišta, sigurno ne želite da se posetioci zaraze“, kažu naučnici.

Ipak, posetioci otvoreno krše pravila i prilaze na samo nekoliko metara. To nije bilo očigledno pre postavljanja kamera - oblast je izgledala netaknuto, kažu autori.

„Videti sve te životinje na snimku i povezati istoriju Marburg virusa sa pećinom – bio je to zapanjujući trenutak. U pitanju je više od odmorišta slepih miševa“.

(Telegraf Nauka/Nature)