Naučnici povratili 42 izgubljene stranice jednog od najvažnijih rukopisa Novog zaveta

Međunarodni tim stručnjaka uspeo je da povrati 42 izgubljene stranice iz jednog od najvažnijih rukopisa Novog zaveta – Kodeksa H. Naučnike je predvodio profesor Gerik Alen, saopštio je Univerzitet u Glazgovu.

Rukopis, kopija Poslanica Svetog Pavla iz 6. veka, izgubljen je za istoriju kada je rastavljen u manastiru Velika Lavra na Svetoj Gori tokom 13. veka. Njegove stranice su ponovo ispisane i korišćene kao materijal za povezivanje i najavni listovi za brojne druge rukopise. Danas su preživeli fragmenti rasuti po bibliotekama u Italiji, Grčkoj, Rusiji, Ukrajini i Francuskoj.

Preporučujemo

- Prekretnica je došla iz važne polazne tačke: znali smo da je u jednom trenutku rukopis ponovo ispisan. Hemikalije u novom mastilu izazvale su 'offset' oštećenja na suprotnim stranicama, suštinski stvarajući sliku u ogledalu teksta na naspramnom listu – ponekad ostavljajući tragove duboke po nekoliko stranica, koji su jedva vidljivi golim okom, ali veoma jasni uz najnovije tehnike snimanja – objasnio je Alen i dodao:

- U partnerstvu sa Elektronskom bibliotekom ranih rukopisa (EMEL), istraživači su koristili multispektralno snimanje za obradu slika postojećih stranica, kako bi povratili „tekst-duh“, koji fizički više ne postoji, efektivno izvlačeći više stranica informacija iz svake pojedinačne fizičke stranice. Da bi se osigurala istorijska tačnost, tim je takođe sarađivao sa stručnjacima u Parizu radi datiranja radioaktivnim ugljenikom, čime je potvrđeno da pergament potiče iz 6. veka.

Iako povraćeni tekst sadrži poznate delove Pavlovih poslanica, otkriće nudi jedinstven uvid u to kako se Novi zavet razvijao i kako je shvatan kroz vekove. Ono baca novo svetlo na ljude koji su izradili i koristili rukopis, na način na koji su ljudi komunicirali sa svojim svetim tekstovima i na načine na koje su knjige ponovo korišćene nakon što bi propale.

- S obzirom na to da je Kodeks H toliko važan svedok za naše razumevanje hrišćanskog Svetog pisma, otkriće bilo kakvog novog dokaza, a kamoli ovolike količine, o tome kako je prvobitno izgledao, nije ništa manje nego monumentalno – rekao je Alen.

Ključni nalazi uključuju:

• Drevne liste poglavlja: Stranice sadrže najranije poznate primere lista poglavlja za Pavlove poslanice, koje se drastično razlikuju od toga kako mi danas delimo ove poslanice.
• Pisarske uvidi: Fragmenti pokazuju kako su pisari iz 6. veka ispravljali, komentarisali i komunicirali sa svetim tekstovima.
• Srednjovekovno recikliranje: Fizičko stanje rukopisa otkriva kako su sveta dela ponovo korišćena i prenamena nakon što bi propala.

Novo štampano izdanje Kodeksa H je u pripremi, a digitalno izdanje je besplatno dostupno na adresi https://codexh.arts.gla.ac.uk/, čime su ove povraćene stranice prvi put nakon više vekova dostupne javnosti i naučnicima.

(Telegraf Nauka/University of Glasgow)