Igre za onaj svet stare 2.000 godina, grobnice, epitafi… Velika arheološka otkrića u provinciji Šansi

Kineski arheolozi predstavili su četiri nova arheološka otkrića iz severozapadne kineske provincije Šansi. Među njima su kolekcija grobnica iz dinastije Han (206. pre nove ere - 220. nove ere), koje sadrže drevne table za šah stare 2.000 godina, zajednička grobnica iz dinastije Severni Džou (557–581), kao i grobnice iz perioda Šesnaest kraljevstava (304–439) i dinastije Tang (618–907).

Provincijski institut za arheologiju Šansija objavio je ove najnovije nalaze u sredu, piše Global Times.

Preporučujemo

Jedno od otkrića je grobnica iz perioda Šesnaest kraljevstava, otkopana u okrugu Sinčeng u Sianu. Od maja do juna 2023. godine, arheolozi su sprovodili iskopavanja na lokalitetu u okviru projekta urbane obnove, gde je u severoistočnom delu pronađena ova grobnica.

Iako je grobnica ranije bila oštećena, arheolozi su uspeli da pronađu 60 predmeta ili kompleta pogrebnih darova, od kojih su većina keramičke figurice. Artefakti se mogu podeliti u tri kategorije: ljudske figure, figure povezane sa putovanjem i transportom i domaće životinje.

Ova kolekcija je relativno kompletna i sadrži uobičajene elemente grobnica iz perioda Šesnaest kraljevstava u regionu Guandžong, uključujući prikaze scena putovanja, muzičke nastupe, stoku i predmete povezane sa kuhinjom.

Arheolozi navode da ovo otkriće pruža nove dokaze za razumevanje distribucije grobnica iz ovog perioda u oblasti Guandžong. Neke od pronađenih figura konja, uključujući sedla, uzde i oslikane dekoracije, dobro su očuvane, što nudi dragocene informacije za istraživanje konjske opreme i ukrašavanja u tom periodu.

Još jedno značajno otkriće potiče iz iskopavanja u okrugu Čangan u Sianu, gde su arheolozi na jednom gradilištu otkrili 11 antičkih grobnica. Iskopavanja sprovedena u maju i junu 2022. godine pokazala su da su dve grobnice, poznate kao M1 i M2, posebno dobro očuvane. Obe su sadržale epitafe sa jasnim datumima, što doprinosi istraživanju sahranjivanja u srednjem i kasnom periodu dinastije Tang.

Epitaf iz grobnice M2 je naročito značajan jer pruža nove informacije o bračnim odnosima, porodičnim strukturama i pogrebnim običajima parova u tom periodu. Stručnjaci kažu da je vlasnik grobnice imao duboko razumevanje taoističkih praksi. Nekoliko neobičnih figurica pronađenih u grobnici, uključujući figure sa visokim frizurama, velikim ušima i jelene sa uvijenim rogovima, moglo bi biti povezano sa taoističkim verovanjima i mitologijom.

Zasebno iskopavanje na kampusu Normalnog univerziteta Čangan u Šansiju otkrilo je 10 relativno dobro očuvanih grobnica iz dinastije Han. Iskopavanje je obavljeno 2022. pre izgradnje studentskih domova. Ukupno je pronađeno 130 kompleta pogrebnih darova, uključujući keramiku, predmete od bronze i gvožđa, kao i table za igru Lijubo (Liubo).

Lijubo, što doslovno znači „šest štapova“, je društvena igra za dva igrača stara preko 2.000 godina i veruje se da je predak sjangćija (Xiangqi), odnosno kineskog šaha. Bila je izuzetno popularna među plemstvom i običnim narodom tokom dinastije Zapadni Han, ali su njena tačna pravila izgubljena nakon dinastije Tang. Otkriće dve Lijubo table u grobnicama M4 i M17, ostavljene za igru na "onom svetu", predstavlja jedan od najvažnijih momenata iskopavanja. Table su urezane na običnim ili dekorisanim ciglama.

Četvrto otkriće je grobnica iz dinastije Severni Džou, iskopana istočno od sela Đinli u novoj oblasti Sisijan između februara i aprila 2021. godine. Prema pronađenom epitafu, grobnica je pripadala Juven Veiju, koji je zauzimao nekoliko zvaničnih položaja i umro 579. godine.

Grobnica je sadržala 115 kompleta pogrebnih darova, uključujući keramiku, porcelan, metalne artefakte i nakit. Ljudski ostaci pronađeni u zadnjoj komori ukazuju na to da je reč o zajedničkoj grobnici Juven Veija i njegove supruge. Među najznačajnijim nalazima bila je bela porcelanska posuda za vodu, specifičnog oblika i fine izrade, što pruža nove dokaze za istraživanje razvoja belog porcelana tokom perioda dinastije Sui (581–618).

(Telegraf Nauka/Global Times)