Naučnici analizirali 1.520 utakmica Premijer lige: Utvrdili da je VAR promenio čak 95% sudijskih odluka, ali…

Čak 95 odsto sudijskih odluka u engleskoj Premijer ligi promenjeno je nakon naknadne video-analize, tj. upotrebe sistema VAR (pomoćni sistem suđenja putem video-tehnologije). To je pokazalo veliko istraživanje Danijela Vokera sa Univerziteta u Bredfordu i njegovih kolega, prenosi SciMEx.

Sistem VAR omogućava fudbalskim sudijama da promene neke svoje odluke tokom meča nakon konsultacije sa pomoćnim sudijama koje analiziraju snimke ili nakon gledanja tih snimaka. Dokazi pokazuju da je VAR povećao preciznost sudijskih odluka, ali je privukao i mnogo kritika.

Preporučujemo

Prethodna istraživanja sugerišu da određeni spoljni faktori, kao što je to koji je tim domaćin, mogu uticati na neke sudijske odluke tokom utakmice. Međutim, do sada nije bilo jasno da li su takvi faktori prisutni u donošenju odluka u okviru VAR-a. Kako bi to razjasnili, Voker i kolege su analizirali VAR odluke u 1.520 utakmica engleske Premijer lige tokom četiri sezone. U tom periodu, sudijama je 250 puta savetovano da pregledaju svoje odluke koristeći monitor pored terena, a 95 odsto prvobitnih odluka je preinačeno nakon pregleda.

Analiza je pokazala da ni verovatnoća preinačenja odluke nakon pregleda, niti sama odluka da se situacija uopšte pregleda, nisu imali nikakvu statističku vezu sa brojem gledalaca, rezultatom ili poluvremenom utakmice, niti sa tim da li je odluka bila u vezi sa domaćim ili gostujućim timom. Donošenje odluka u okviru VAR-a takođe se pokazalo doslednim iz sezone u sezonu.

Od malog broja odluka koje su zadržane nakon VAR pregleda, većina se odnosila na domaći tim, ali je veličina uzorka bila suviše mala da bi se utvrdilo da li je to samo slučajnost. Ipak, istraživači ističu mogućnost da bi blizina monitora pored terena navijačima domaćeg tima mogla da utiče na pristrasnost pri donošenju odluka tokom video-pregleda. Kako bi se smanjila ova mogućnost, oni predlažu da se monitor izmesti dalje od terena, uz napomenu da bi sudija i dalje mogao biti sniman tokom procesa pregleda radi transparentnosti.

- Naša studija je prva koja pruža dokaze o učestalosti donošenja odluka tokom VAR protokola, bilo da se radi o preinačenju ili potvrđivanju odluka. Utvrdili smo da sudije preinačuju svoje odluke u 95% slučajeva kada su ispred monitora. To je delom posledica toga što je sam razlog njihovog odlaska do monitora potencijalna greška. Zanimljivo je da su odluke o zadržavanju prvobitne odluke bile učestalije kada su se odnosile na domaći tim, što bi moglo biti uzrokovano lokacijom monitora pored terena, koji je često postavljen ispred domaćih navijača. Izmeštanje monitora u tunel, dalje od navijača, uz zadržavanje televizijskog prenosa procesa, moglo bi biti razuman kompromis – rekao je Voker.

Studija je objavljena u žurnalu PLOS One.

(Telegraf Nauka/SCIMEx)